Leestafel : Onze nieuwe aanwinsten.


Boeken

Nieuwe historische roman van Herman de Vilder

"Beruchte kunstroof in Vueren"
 
In 1624 greep er een kunstroof plaats in het kasteel van Tervuren tijdens het bewind van de Aartshertogen Albrecht en Isabella. De toenmalige burchtheer werd voor deze roof veroordeeld en belandde in de gevangenis. Dit spannende verhaal wordt nu weer tot leven gebracht in de historische roman
 
"De beruchte kunstroof in Vueren".
 
Het boek werd geschreven door Tervurenaar en kunstkenner Herman De Vilder en is een eerbetoon aan het opzoekingswerk van wijlen Maurits Wynants over dit onderwerp.
 
U kan dit unieke boek aankopen voor 20 euro (+6 euro verzendkosten). Gelieve het bedrag over te maken op rekeningnummer:
 
BE48 7344 2612 2827
van vzw De Vrienden van de School van Tervuren, met vermelding ‘Kunstroof, HDV’.
 
info: jan.van.eeckhoudt@telenet.be
 
Op dinsdag 18 december 2018 om 20h zal Herman De Vilder, laureaat van de Cultuurprijs Maurits Wynants, een voordracht geven over "De beruchte kunstroof in Vueren" in de grote vergaderzaal van Elk Zijn Huis, Lindeboomstraat 116, 3080 Tervuren.
Bestelde boeken kunnen die avond worden afgehaald.
 
Toegang gratis, iedereen welkom.
 
Organisatie: Vrienden van de School van Tervuren
 
www.vriendensvt.be

Tijdschriften, in ons archief in te kijken:

Blikveld
Koning Boudewijnstichting, 2018-03 (nr. 114).
Hier vinden we een bespreking van de tentoonstelling over de toestand in Brussel na de bevrijding in november 1918. Deze tentoonstelling heeft plaats in het BELvue museum, naast het Koninklijk Paleis en loopt nog tot 6 januari 2019.
Het blad doet ons ook kond van enkele recente aankopen door het erfgoedfonds. We noteren de aanwinst van een marmeren beeld, ‘Perle Fine’, 1925 (een hoofd) van Oscar Jespers. Het is een van de meesterwerken van de Belgische moderne beeldhouwkunst. Mogen we erop wijzen dat een zoon van deze meester een Tervuurse inwoner is. Het erfgoedfonds kwam ook nog in bezit van een aantal tekeningen van Richard van Orley (1663-1732) en een aantal tekeningen van de achttiende-eeuwse Brusselse juwelier L. vander Cruycen.

Brabants Cronikel
Tijdschrift voor familiegeschiedenis, 2018-03.
Hierin o.a. een artikel over de erfelijkheid bij ambachten in het verleden. Het was vaak de gewoonte dat een ambacht vele generaties lang van vader op zoon overging. In hetzelfde nummer krijgt onze kring een pluimpje toegegooid. Wij waren het eerst om te reageren op de oproep van Familiekunde Vlaanderen om onze kring voor te stellen aan de andere heemkringen met een uitgebreide beschrijving van ons archief, de toegankelijkheid ervan, onze werking en contactadressen.
 
Eigen Schoon en de Brabander
Koninklijk Historisch Genootschap van Vlaams-Brabant en Brussel, 2018-03.
Het is een themanummer met als overkoepelende titel “Wegen en Waterwegen in Brabant in het Ancien Régime”. Hierin vernemen we o.a. meer over de infrastructuur ervan, het tolgeld en de aanleg van bepaalde grote wegen. Ook een onderzoek naar mysterieuze ondergrondse gangen in Brussel.
 
Huldenbergs Heemblad
Huldenberg, Loonbeek, Neerijse, Ottenburg en Sint-Agatha-Rode, 2018-03.
Het grootste gedeelte van deze editie wordt ingevuld door twee bijdragen. De eerste gaat over de komst en de aanwezigheid van Canadese militairen na de wapenstilstand van 11 november 1918. De tweede over de klokken in de toren van de Onze-Lieve-Vrouwkerk van Huldenberg.
 
De Kelle Beiersblad
Ledenblad van de Heemkring Overijse, 2018-03 en 04.
Naar aanleiding van Open Monumentendag 2018 krijgen we te lezen over het modernistisch sanatorium op de Tombeekheyde, door architect Maxime Brunfaut.
Het nummer 4 publiceert een verslag van de Beiersreis naar Ter Kameren en Beersel. De twee locaties hebben een band met het verleden van Overijse. Vele delen van de gemeente waren immers vanaf de dertiende eeuw in het bezit van de Abdij van Ter Kameren. Hoewel eigendom van het Brussels hoofdstedelijk gewest, wordt de abdijkerk en aanpalende gebouwen beheerd door drie norbertijnen van de abdij van Leffe. De band Overijse-Beersel wordt gelegd door de heren van Witthem die in de vijftiende eeuw bezitters waren van de heerlijkheid Beersel zowel als van delen van Overijse.

Melijn
De Vrienden van de School van Tervuren, 2018-03.
Een mooie reproductie van het schilderij ‘Terugkeer naar de hoeve’ (1869) van Hippolyte Boulenger op de omslag van het blad. Voorzitter Pierre Hilven verklapt dat trapdecoraties in een huis in Duisburg, geschilderd door August Istas, door de nieuwe eigenaars aan de VST werden geschonken.
Michel De Brauwer bespreekt voor de leden de tentoonstelling “Realiteit en Symbolisme in het Belgische Landschap” die plaatshad in het Museum of Art, Boston (V.S.) van 10 september tot 10 december 2017. Uiteraard nam De School van Tervuren er een voorname plaats in, met o.a. het werk van Boulenger dat op de omslag van dit nummer van Melijn werd overgenomen.
Verder nog besprekingen van werken van Guillaume Vogels en Roger Raveel. Hoofdredacteur Herman De Vilder vertelt dat er in de loop van iets meer dan twee eeuwen van 2313 werken in officieel Vlaams bezit geen spoor meer te vinden is. Sinds 1972, het jaar waarop Vlaanderen zelf werken aankocht, zijn er al 17 verdwenen. De overgrote meerderheid van de ‘verloren kinderen’ hingen in officiële gebouwen: rechtbanken, ambassades, ministeries, gemeentehuizen… Soms werden ze uitgeleend en kwamen ze nooit terug.
 
Midden Brabant
Gidsenbond Dijleland, 2018-03.
Collega Henri Vannoppen heeft opnieuw zijn beste pen bovengehaald, meer nog, hij heeft zijn inktpot extra gevuld want meer dan de helft van dit nummer aan bijdragen is van zijn hand. Alles in het thema van de verkiezingen in de loop van de geschiedenis. Zo heeft hij het over gemeentelijke en religieuze verkiezingen, verkiezingen van de Duitse Keizer, in het verenigingsleven, provincieraadsverkiezingen…
In ditzelfde nummer ook een interessante bijdrage van Brigitte Panneels over het zogenaamde Instituut Lemaire op de grens van Tombeek en Waver. We leren hier o.a. uit dat Joseph Lemaire de algemeen directeur was van de socialistische Prévoyance Sociale, dat de bouwheer Maxime Brunfaut was, die het in 1936 en 1937 optrok en dat het vanaf 1937 tot 1968 bestemd was tot sanatorium. Het is een pareltje van modernistische bouwstijl en zal gerestaureerd en omgevormd worden tot rusthuis met assistentieflats.

De Semse
Nieuwsbrief van de Heemkundige Kring van Zemst, (november 2018).
Het novembernummer is volledig gewijd aan het einde van de Eerste Wereldoorlog. Concreet worden de vredesonderhandelingen behandeld, die leidden tot de definitieve ondertekening eind juni 1919. Blijkt dat er reeds voor het uitbreken van de oorlog pogingen ondernomen werden om deze te voorkomen. Ook tijdens de oorlog zijn er tevergeefs stappen gezet om het conflict te beëindigen. Duidelijk is ook dat de in 1919 aan Duitsland opgelegde eisen kiemen waren voor het uitbreken van een nieuw conflict.

Soignes – Zoniën
Liga van de Vrienden van het Zoniënwoud, 2018-03.
Het traditionele overzicht van artikels over het Zoniënwoud in andere magazines (Frans en Nederlands), waaronder De Horen en Het Horentje, wordt in dit nummer beperkt tot de bespreking van enkele artikels in Franstalige kranten. We lezen hier ook over de inhuldiging van het ‘ecoduct’ in Groenendaal en over oorsprong en benaming van ‘De Vier Armen’, het kruispunt van de Tervurenlaan met de Mechelsesteenweg.
 
Tijd-Schrift
Heemkunde – Vlaanderen, 8e jaargang, 2018-02.
Een themanummer over ‘genot’. Dit begrip wordt behandeld in vier verschillende facetten, gereflecteerd in het verleden: sodomie in de vroegmoderne Zuidelijke Nederlanden, biercultuur in Vlaams-Brabant tussen 1880 en 1940, tabaksverbruik in de Staten van Brabant 1694-1794 en religieuze extase in het negentiende-eeuwse Vlaanderen.

Velpeleven
Heemkundige Kring – Boutersem, 2018-03, nr.45.
We krijgen een verslag van een herdenking in Boutersem: op 19 augustus werden in de deelgemeenten Roosbeek, Kerkom en Vertrijk de gebeurtenissen tijdens de Eerste Wereldoorlog op een originele manier herdacht. Onder de vorm van een theaterwandeling werden deze op zo’n correct mogelijke manier vertolkt door 76 vrijwilligers in passende klederdracht. Zowat 1000 kijklustigen kwamen opdagen.

Vlaamse Stam
Vlaamse Vereniging voor Familiekunde, 2018-03.
Een aantal artikels geven inzicht in dood en begrafenis, alles uiteraard in het kader van genealogie: doodsprentjes, begrafenisritueel, het kerkhof, gedenkstenen. Uiteraard ook een pak informatie over genealogische activiteiten in het Vlaamse land. Onze heemkundige kring kan ook bogen op heel wat archiefmateriaal i.v.m. overlijdens in ‘groot Tervuren’: kopieën van overlijdensregisters (vanaf de 16e eeuw), doodsbrieven, doodsprentjes… Een echte schat dus voor wie op zoek is naar voorouders.
In nummer 4 wordt ons aangetoond dat men via oude groepsfoto’s meer kan ontdekken dan louter de identiteit van de personen die erop poseren. Men vindt er informatie over de kledij in die tijd, de gewoonten, de gebruiksvoorwerpen, het meubilair…
 
Volkskunde
Tijdschrift voor de studie van de volkscultuur, 2018-01 en 02.
In 2014 overleed prof. em. Alfons Thijs. Hij was een gepassioneerd verzamelaar en onderzoeker van devotieprentjes uit het verleden. Spontaan legden we zelf een link naar ons eigen archief. Ook wij bezitten heel wat van deze prenten (en vaantjes) in verscheidene fondsen van onze archiefkamer.
Het nummer twee heeft het o.a. over familiale achtergronden bij het lezen van Leuvense testamenten op het einde van de 18de eeuw. Verder ook over 250 jaar circusleven in België. Bij de vele boekbesprekingen is er ook een recensie van het pas verschenen boek van Henri Vannoppen en Maria Rütten “WO1, een kruispunt in het alledaagse leven of een veranderende Vlaamse samenleving”.

Zoniën
Heemkringen Overijse en Hoeilaart, 2018-02 en 03.
In het 2e nummer o.a. meer over het verloop van de Tweede Wereldoorlog in Overijse, een ooggetuigenverslag door Roger Dehaen. Het nummer 3 is een themanummer, waarin Eizer in de verf gezet wordt. Dit voornamelijk n.a.v. de tentoonstelling in de Fraat over de perzikenteelt.